Zaburzenia snu to duże wyzwanie dla osób z zaawansowaną chorobą Huntingtona, znaną też jako pląsawica Huntingtona – uwarunkowanym genetycznie zaburzeniem neurologicznym, które charakteryzuje się m.in. mimowolnymi ruchami. Te problemy ze snem mogą negatywnie wpływać na i tak już złożoną opiekę nad osobami chorymi. Niedawne badania przeprowadzone w Huntington Centre of Expertise, Topaz Overduin w Katwijk w Holandii, oceniły skuteczność różnych rodzajów specjalistycznych kołder w poprawie jakości snu u osób z chorobą Huntingtona.
Zrozumieć problemy ze snem w chorobie Huntingtona
Osoby z zaawansowaną chorobą Huntingtona często cierpią w nocy na mimowolne zaburzenia ruchowe. Do częstych dolegliwości należą odczucia przypominające tzw. zespół niespokojnych nóg („restless legs”), uderzanie o krawędzie łóżka i zsuwanie się nóg poza łóżko. Nasilone ruchy mogą też sprawić, że kołdra całkiem spada z łóżka, a osoby chore marzną w nocy. Wszystkie te czynniki razem prowadzą do licznych przerw we śnie. Ponieważ osoby z chorobą Huntingtona wymagają codziennej intensywnej opieki, poprawa i utrzymanie odpowiedniej jakości snu mają kluczowe znaczenie dla ich samopoczucia.
Test specjalistycznych kołder
W badaniu sprawdzono trzy różne rodzaje kołder, które miały rozwiązać nocne problemy pacjentów:
- Kołdry uciskowe: wywierają lekki nacisk na ciało, pomagając opanować niepokój ruchowy, co umożliwia niezakłócony sen.
- Kołdry kulkowe: zapewniają stały nacisk i stymulację, zmniejszając podatność pacjentów na inne bodźce, które mogłyby przerywać sen.
- Kołdry obciążeniowe: te kołdry, znane także jako kołdry terapeutyczne, wywierają delikatny głęboki nacisk, dają poczucie bezpieczeństwa i – jak wykazano – pomagają pacjentom szybciej zasypiać.
Badanie i jego wyniki
W badaniu wzięło udział siedmioro pacjentów z chorobą Huntingtona, u których występowały opisane wyżej nocne zaburzenia ruchowe. Wyniki pokazały, że pacjenci szybciej zasypiali i mniej się ruszali w nocy, a ruchy nóg wyraźnie się zmniejszyły. Przede wszystkim nogi przestały zsuwać się poza krawędź łóżka, a pacjenci mogli pozostać przykryci i ciepli. Szczególnie skuteczne okazały się kołdry obciążeniowe, które korzystnie wpłynęły na jakość snu pacjentów. Personel medyczny zaobserwował wyraźną poprawę zachowań związanych ze snem, co sugeruje, że ciężkie kołdry mogą być praktyczną, niefarmakologiczną interwencją w zaburzeniach snu związanych z pląsawicą Huntingtona.
Wyniki badań holenderskiego ośrodka kompetencji w zakresie choroby Huntingtona Topaz Overduin stanowią przekonujący argument za stosowaniem specjalistycznych kołder jako prostego, ale skutecznego sposobu łagodzenia zaburzeń snu u osób z chorobą Huntingtona, nawet jeśli liczba uczestników była stosunkowo niewielka. Włączenie kołder obciążeniowych do opieki nad osobami z zaawansowaną chorobą Huntingtona mogłoby znacząco podnieść jakość życia dzięki lepszemu snu, zmniejszając ogólne obciążenie związane z opieką i wspierając zdrowie psychiczne i fizyczne pacjentów. Ponieważ sen jest filarem naszego zdrowia, takie działania mogą mieć istotne znaczenie w leczeniu złożonych chorób neurodegeneracyjnych.
Artykuł z wynikami badań opublikowali w Journal of Neurology, Neurosurgery & Psychiatry, tom 93, w 2022 roku Tamara Ouwersloot, Linda Zanbergen, Cindy Wiebes, Corine Heemskerk, Sylvia Anders, Sandra Kemeling i Anne-Wil Heemskerk.
